Преторијанци

декември 26, 2012 | | 1 коментар

“Јас сум конзул од сега“ – рече Октавијан
“Но, со кој авторитет се прогласуваш за конзул“ – рече Цицерон
“Со авторитетот на македонските легии на Марко Випсание Агрипа“ – рече Октавијан додека војниците на Агрипа влегуваа во римскиот сенат во полна боева опрема и со исукани мечеви.
Рим престана да биде република и на мечовите на војската на Октавијан стана царство.
Октавијан никогаш не дозволи да биде викан крал, само принцепс, прв меѓу еднаквите.
“Премалку добро направивте, за ова премногу време што седите овде, одете си, за име божјо одете си“ – извика Оливер Кромвел во Британскиот парламент на 20 Април 1653.
“Вие не сте парламент и јас му ставам крај на вашето заседание“ – викаше Кромвел додека неговите драгони се распоредуваа пред пратениците со наполнети мускети.
Кромвел беше незадоволен од парламентот затоа што не сакаше да избере влада по негов ќеиф.
Се прогласи за Лорд Протектор велејќи – “не скинав една кралска глава, за да ставам круна на друга“. Но, прифати да биде викан “ваше височество“. Борецот за парламентарна демократија во Англија стана диктатор. Крал по се, освен по круна. По неговата смрт, неговиот син ја наследи титулата Лорд Протектор.
Британија никогаш не стана република, заради семејството Кромвел кое во името на републиката воспостави диктатура.
Јас не можам да се сетам во моментов на друг случај кога силите на редот платени од државата реагирале во парламентите за да ја извршат вољата на една од засегнатите страни и кога силата ја заменила дебатата.
Да имало диктатори кои си имале парламенти како украс за сопствениот легитимитет. Имало многу “парламентарци“ кои на диктатурите им давале “републикански“ вкус. Имало и државни удари од воени хунти кои ги распуштале парламентите.
Имаше и еден што го запали рајхстагот и потоа ги обвини сите други за да го искористи тоа за воспоставување на тоталитарна држава која ќе го посее светот со лешеви.
Имало.
Но, јас во овој момент можам да се сетам само на Август и на Кромвел како ги “спасуваа“ републиките со мечовите на своите преторијанци.
Како ги спасува, така и ги спасија.
Приказните за нив, се од втора рака, од сведоци на настаните. Новинари и тогаш немаше за да известат.

Реакциите после Пресинг покажаа дека во поларизирано општество само поларизирани реакции и можеш да добиеш.
Во принцип се сведоа на три типа – да ми честитатаат цариници во живо и обични луѓе преку пораки. Луѓе со новинарско искуство да ми забележуваат дека “сум бил несериозен и требало да го разобличам на културен начин“ (како?) и преродбеничката супкултура која и онака се занимава со мојата фризура наместо со тоа што е под неа – настанот да си го толкува по маалски приниципи фасцинирана од способноста на Миленко некому да му каже дека тој е мажиште најслилно и најјако. Нејсе – состојба редовна, до овде. Но, она што ме загрижи, а е во потполност спротивно на линијата на мислење за која се залагам, се реакциите на поддржувачи кои изнапишаа дека г-н. Неделковски е “Свиња“, “Дебиленко“ и слични зборови кои тој ги смета за народен јазик од малку пооштар тип.
Тука имам сериозен проблем. Јас не прифаќам дека Г-н. Неделковски е нешто друго освен човек. Секое друго етикетирање не само што е проблематично од аспект на пристојна комуникација, туку исто така ми е проблематично затоа што го амнестира дотичниот господин дека не е свесен за тоа што го работи. Не, дами и господа, Миленко и уште неколку медиумски доброволни даватели на туѓа крв се свесни човечки суштества и се и тоа како свесни што работат. И не можат да бидат амнестирани од одговорност преку ваков говор со кој им се дава целосен легитиметитет за тоа што го прават. Не знам дали се разбираме, човечкото суштество е свесно за околината во која што делува и одговорно за своите постапки, животните или лицата со ограничени потреби се изземени од одговорност токму заради нивната неспособност да разлачат добро од лошо и заради нивната неспособност да ги предвидат последиците од нивните постапки.
Имено Г-н. Неделковски и компанија ниту се луѓе што се несвесни дека стојат пред камера, ниту се без искуство во масовна комуникација, ниту пак се луѓе кои не знаат какви последици предизвикуваат. Ако не од друг тип на фидбек, тогаш од “имање женски“. Настрана што низ оваа реченица ѕирка дел од бедата на мотивацијата за вербално малтретирање на нацијата и нејзино хушкање да го помине животот во омраза, таа ја отсликува свесноста за моќта на телевизијата. Уште еден доказ дека се работи за човек свесен за своите постапки.
Затоа ве молам сите – престанете да го етикетирате г-н. Неделковски со вакви епитети. Такво амнестирање не можеме да си дозволиме.

Slovenija moja dezela

ноември 29, 2012 | | 1 коментар

Утре, на 30.11.2012 се закажани демонстрации во Љубљана. Причините за тоа се бруталното претепување на момче од страна на полицијата во Марибор кое протистирало против мерките на штедење на словенечката влада. Во исто време уште едно момче е претепано пред очите на полицијата од страна на скинхедси. Полицијата не реагирала.
Моите словенечки пријатели ме убедуваат дека цела Словенија е бесна на полицијата. Властите соочени со утрешниот протест реагираа со заедничка седница на генералштабот на словенечката војска и министерството за внатрешни работи. Јавноста која очекувала реакција во форма на обвинение за пречекорување на овластувањата и апсење на скинхедсите доби порака дека демонстрациите биле незаконски.
Велат тоа ги радикализирало и едните и другите. Затоа утре се очекува масовен протест со масовно присуство на полициија во тензична атмосфер која што може да заврши со насилство.
Зошто го пишувам ова? И зошто би не интересирало што се случува?
Еден едноставен факт ме фрапира – сите факултети во Љубљана се согласиле (сите вклучително и факултетот за богословија) да одржат отворен заеднички состанок на професорите со студентите 3 саати пред почетокот на протестот. Имајќи предвид дека најголемиот дел од најавените демонстранти се студенти, професорите почувствувале морална потреба да им пружат поддршка. Некои од нив се решени да се придружат на демонстрациите кои владата отворено ги нарекува незаконски. Е тоа ме фрапира. Затоа што си го свртев погледот кон нашата култура на граѓански активизам и барав соодветен пример, а не можам да го најдам.
Словенциве тука ме убедуваат дека ова е рубикон. Дека не смее да се дозволи тепачите да поминат неказнето, дека ако тоа се дозволи нивното општество ќе се фашизира, дека мора да и се стави граница на власта кога посега по слободите на луѓето.
Се сложувам со нив и ми текнува на се што нашата научна и културна елита одмолча. Кои се права и слободи се прегазија во последниве години, а тие молчеа од страв да не бидат прогласени за предавници и капак на се уште како попови се појавија на молитва.
И таа разлика е објаснување зошто Словенија е таму кај што е, а ние таму кај што сме. Овде воспитувачите имаат потреба да ги поддржат воспитуваните, не само да им раскажуваат теории… Потреба во пракса да застанат зад тоа што го предаваат и потреба да се борат за слободите… под опасност да бидат апсени, под опасност да бидат претепани…

Македонските медиуми ни ја открија најбитната информација на светот. Весна Бендевска носи танга. Тангата е црна. Оваа информација веднаш беше превземена од “влијателните“ на социјалните мрежи со коментари што најлесно можат да се опишат како – “една танга – желби рој“. И така било секогаш – луѓе домаќини, пристојни и непристојни почнуваат да се губат кога ближниот, а особено ближната ќе ја затекнат во некоја ситуација со сексуална конотација. Наеднаш целокупниот јавен дискурс станува порнографија. Порнографското е во перцепцијата, да нема забуна. Порнографското во случајов е публиката која се “возбудва“ од тоа што некој носи гаќи. Всушност, сите носиме, ама овие се гледаат, а не се нашите. Е тоа е порнографското.
Во земјата која е најсиромашна во Европа. Во земјата на континуирани пљачкосувања и неправди. Во земјата обременета со идентитетски конфликти, етнички проблеми. Во земјата на прегазени животи, исцедени соништа, исцицани иднини, во земјата на апатични граѓани кои што не можат да живнат ни со една прошетка да си го заштитат џебот. Во таа земја – доволни се пар женски гаќи – за да живне муабетот. Кога веќе никој не умре денес и покрај најдобрите желби јавно изразени по социјалните мрежи. Може и гаќи да завршат работа. Танатос не не сакаше денес – дај со ерос да пробаме.
Медиумите што требаше да служат како чувари на демократијата, што требаше да ги социјализираат децата, што требаше да им помогнат на граѓаните да носат одлуки за сопствената судбина – решија целиот тој напор да сменат со танги. До сега со тангите на српски и хрватски white trash егзибиционистки, разни Сораји и други свирки, а од денес, со домашна, автентична танга фатена во реалити шоу манир. Таа танга треба да ја покрие неспособноста на една професија во изумирање да го произведе она што и е задача. Но, тангата е направена да открие, не да покрие. Мала е тангата на Весна Бендевска, не може да го покрие срамот на македонското новинарство, но доволна да ја открие порнографската жед на анестизираната македонска јавност.
Додека сите не останеме без гаќи, радувајте се.

Вчерашниот ден треба да се прогласи за државен празник – Ден на пропагандата.

Прво почна со лажга од BBC дека слика од Ирак е доказ за насислтво во Сирија.
Ама нашиве одма се покажаа брзи.
Прво Курир и МИА се истакнаа со MCDC копир грешка на “Државна тајна“ (а убаво им пишуваше не копирај).
За потоа сите медиуми да тврдат дека жртва на насилство бил Оливер, освен Алсат кој тврдеше дека е Омер. Имаше Петко глава или немаше продолжи се додека и други не се испозбунија па почнаа со Оливер и завршија со Омер.

Како и да е. Ги отворив конечно коментариве. Бујрум продолжете кај што застанаа медиумиве.

Молкот е слобода!
Да живеат ланците околу нашите нозе се додека господарите ни го полнат стомакот!
Новнари што се залагаат да бидат казнувани за слобдно изразување и тоа кривично… Тоа е уште еден тажен македонски придонес во светската галерија на глупоста. Новинарство со Стокхолм синдром е доминантно на македонската сцена. Слободата на изразување е целосно остварена. Одиме понатаму, македонија не запира повеќе….
МАН – Македонска Асоцијација на Немите!

Колку добро звучат лошите песни и лошите причини кога маршираме против непријателот! – Фриедрих Ниче

Се нафатив, во знак на поддршка на мировниот протест кој ќе се одржува во сабота на 17 март да напишам еден текст. Морам да признаам дека никогаш не ми било потешко тоа да го направам. Не знам колку е паметно или целисходно во ситуација во која што се, ама буквално се што ќе се напише може да биде испревртено и злоупотребено. Што да напишам? Дека сум за мир? Еве по петти пат бришам веќе напишана реченица затоа што ми изгледа банална. Ете тоа ти е – мирот е банална работа. Што да напишам што иљада пати не сум го напишал и кажал – дека конфликтот е молк и дека после првата скршена глава настапуваат лоши песни и глупави причини за да може полесно да се маршира против непријателот? О, да, конфликтот има звуци, но тоа не е зборување… Тоа е бука што заглушува и заглупавува…

Се сетив на еден документарец за скакулците – оние обични скакулци што водат нормален живот на скакулец кога се сами, но кога се во големи групи, збеснуваат, формираат роеви и јадат се пред себе. Обичниот зелен скакулец, кога ќе се најде во поголема група комплетно се менува. Ја менува бојата и го менува однесувањето. Она што е интересно е дека притисокот на групата обично резултира со промена на бојата и однесувањето на една единка, а потоа од неа, концентрично со геометриска прогресија се шири на другите. Феномен на масовна трансформација на инстинктите, чувството на загрозеност ја трансформира единката и сосема други хормони се лачат и започнува нападот на ројот врз се што може да изеде… Арно ама, луѓето не се скакулци и оваа аналогија применета на масовните феномени останува некомплетна. Иритацијата кај скакулците ја предизвикува хемиски индуцирана комуникација меѓу единките и тие под дејство на хемикалијата која што ја испуштаат – брзо се трансформираат. Кај луѓето нема таков хемиски агенс…

Аристотел велел дека силата е нема и затоа таа не е предмет на политика. Политиката е поврзана со зборувањето, а силата е надвор од политиката. Тука веројатно лежи и причинита зошто не ми успева да го напишам текстов.

Она што ме зачудува, затоа што луѓето не се скакулци, е способноста да не се соочиме со доброволните даватели на туѓа крв кои што произлегуваат од нашиот културен круг туку секогаш да ги оправдаме со доброволните даватели на туѓа крв од спротоивставениот културен круг (јас стварно имам проблем со терминиве како да ги напишам, а да не се исчитаат погрешно и лошо, па некој да ги исечка од контекст и после да ги злоупотребува до смрт). Од тој аспект не го разбирам “Разбуди се“ и не можам да го разберам како им смета Латас, а не им сметаат нивните крводарители, и обратно. Така само се затвора кругот во кој скакулците си ги тријат нозете и збеснуваат дополнително. Ете повторно направив грешка. Едноставно, невозможно е да се напише нешто што во ваква зовриена ситуација не може да се искористи за манипулација.

Се најдов во ситуација за прв пат во мојот живот да се согласам со повикот на премиерот Никола Груевски – “Приберете си ги децата!“. Насилството е крај на политиката, крај на дијалогот, крај на разумот, крај. Но останува да ме мачи прашањето – кој е агенсот што ги тера луѓето да си го исклучат мозокот и да преминат a verbis ad verbera (од зборови на удари, од зборови на тела). Кој е вирусот? И повторно ќе се согласам со премиерот – „Говорот на омраза“.

Туку што одгледав едно видео на кое два маскирани морона им се закануваат на муслиманите пред крст и сечат со нож и палат албанско знаме. Алсат побрза да ги покаже мороните на телевизија. Се моташе и еден клип за настан кој наводно се случил на денот на албанското знаме во кој исто така неидентификувани морони, покрај оган (како во таа маса може да гори оган остана нејасно) го запалија македонското знаме. Нормално дека македонските медиуми потполно некритично ги зедоа снимките од you tube и ги презентираа како факт. Кога вакви маргиналци стануваат главни вести и им се придава значање поголемо од тоа што го имаат – целите се јасни. Да, медиумите имаат одговорност за создавање на атмосфера на омраза. Говорот на омраза е 90% контекст.
Која е тука одбраната? Како да останете човек, а да не се претворите во скакулец? Изладете ја главата. Дајте и шанса на полицијата да си ја заврши работата. Таа мора да ја заврши брзо и безмилосно. Дајте им на судовите шанса да си ја завршат работата, тие исто мора тоа да го направат. Државата мора да функционира и сите авантуристи мора да бидат соочени со сопствениот авантуризам. Да ја земете правдата во свои раце е најголемата неправда што може да ја направите и кон себе и кон другите. Не бидете материјал за доброволните даватели на туѓа крв. Размислете колку и како туѓите фантазми и интереси се навистина ваши? И вреди ли за нив да наѓубрите некоја нива? И дали стварно може да се решат проблемите со насилство?
Може ли конечно да почнеме да зборуваме зошто ни се случува сето ова, за промена? Имаме ли сила како општество да ја смениме приказната? Може ли да почнеме од себе? Да престанеме да ги слушаме оние што не плашат и што не буцкаат и да почнеме да мислиме со своја глава, за свое добро, за доброто на блискиот, на комшијата, на заедницата… Да ги оставиме доброволните даватели на туѓа крв без крв, а за досегашната да им речеме – оваа крв е на ваши раци и на ваша глава!

Па не сме скакулци!

Да не се препознае некој во адресиве?

Ова го објави Зоран Божиновски на ФБ.

Ги знаете луѓево од по блогерајов?

From: web@vmro-dpmne.org.mk

Subject: Zadolzenija i instrukcii

To: ile.ickov@gmail.com, dimitrijaa@yahoo.com, gudeskamarija@gmail.com, somchevskazore@yahoo.com, tomceilijevski@hotmail.com, daniel_veljanoski@hotmail.com, nikola.kostovski@gmail.com

Cc: sladjana.nigma@gmail.com, idilecise@gmail.com, emil_gusar@yahoo.com

Date: Monday, May 16, 2011, 2:22 AM

Pocituvani,

NAPOMENA: OD DENES SEKOJ DEN MITINZITE ODAT VO ZIVO OD 17 I 21 CASOT!!! SLEDETE GI VO ZIVO NA FECEBOOK I SIRETE GI MAKSIMALNO!!!

Во моментов течат неколку законски проекти кои би требало “да ја овозможат слободата на изразување“ и да постават стратешка рамка за соработка меѓу владата и НВО секторот. И двете иницијативи во суштина се сведуваат на бирократизирање на слободата.

Да поченеме од второто – после колумните на Мирчев во Дневник и на претставникот на Ленка на сајтот на Радио Слободна Европа, ќе си дозволам да се согласам делумно со нивната критика на НВО секторот во Македонија дека е само дел од граѓанското општество и тоа бирократизиран дел и дека ниту одалеку не успева да ги артикулира сите потреби на општеството. Е сега, во една таква ситуација, а поради потребите на Државата која пак е бирократија по дефиниција, да го структуира својот однос со НВО секторот во моментов се работи на стратегија која би требало да ја стабилизира и формализира соработката со овој сектор. Значи според теориите на двајцата почитувани колумнисти ова може да го гледаме како судир на две бирократии или пак договор на две бирократии колку и на кој начин ќе се распредели бирократскат моќ меѓу нив двете.  Бирократијата има вградена потреба да сведе се на процедура за да може да функционира како хиерархизиран систем без поголеми крупни испади и за да може да администрира sine ira et studio. Доколку е точно тврдењето на двајцата почитувани колумнисти загрижени за “гушењето на граѓанското општество од страна на бирократизираните НВО организации“ тогаш треба точно да се одреди кој е одговорен за таквата состојба (јас реков дека се сложувам со нив само во делот дека НВО не се целокупното општество).  За да се одговори на ова прашање треба да се одговори на прашањето – Кој е тој што ги носи законите за здруженија на граѓани и фондации, за донации, за сметководство на невладини организации, против перење на пари и други? НВО секторот? Не ќе да е така. Ако постои бирократизација во тој сектор постои заради потребата на државните институции, судскиот ситем и на државниот апарат воопшто да се занимава со точно одредени ентитети под точно одредени услови со однапред поставени стандарди.  Едностано така функционира државата, не само оваа, секоја држава, не само државата туку и супранационалните организации како УН, ЕУ…. Проблемот настанува кога наспроти имате држава која не разбира цивилна сфера (намерно употребувам цивилно наместо граѓанско, заради контрастот цивилно-униформирано). Цивилното е шарено. Униформирањето на цивилното е проблем затоа што на таков начин тоа исчезнува и станува дел од системот на униформираното и му останува само да се расправа во јавност дали бојата на униформата треба да биде плава, беж или розе и дали треба да има чевли, чизми или боросани. Значи базичниот проблем е како нешто толку флуидно како што е граѓанското да биде во интеракција со униформираното врз основа на взаемно почитување на различностите на секторите и тоа на општ бенефит, а да не се доизбирократизира дополнително и со тоа да исчезне како автентично, односно да не се претвори во Социјалистички Сојуз на Работниот Народ – опашка на владеачкиот етатизиран, бирократизиран државен мејнстрим? “Демократијата е процедура“ е реченица по која што се препознава бирократ. Таа реченица всушност значи бирократијата е демократија. Редукцијата на демократијата на администрирање и администартивни процеси е исклучително опасна затоа што како и секој друга редукција е исклучива по природа и функционира како прокрустов кревет, ако не се вклопувате во него или ќе ви ја исечат главата или ќе ви ги истегнат нозете со сила. Но, нужноста на администрирањето останува затоа што пак без него не можат да функционират базичните цивилизациски концепти – право, финансиски систем, здравство, образование и слично, ниту пак општеството може да постои на ниво повисоко од орда. Од тој аспект – Демократијата не е процедура ама на демократијата и требаат процедури.  И тука почнува целиот проблем кој на крајот се сведува на тоа како политичкиот мејнстрим ја доживува демократијата, односно каков е односот на главните претенденти за вршење на власта кон демократијата. Дали ја доживуваат како средство за приграбување на ресурсите и доминација врз политичкиот противник или како општо добро. Од тука произлегува и разбирањето дали граѓанското општество е партнер или орнамент. Дали е уште една бирократска структура која што треба да се вкалкулира во стратегиите за администрирање со најмалку можни проблеми или артикулатор на интереси кои што партиите не се во состојба да ги артикулираат, а често пати се и директно спротивставени на партиските интереси. Во првиот случај добивате општество што е отворено и се обидува во целост да ги избалансира спротивставените интереси на одредени групи во општеството со должна почит кон аргументот, а во вториот добивате гола власт која тежнее да супресира се што се обидува да ја ограничи и да ја смести во рамките на општиот интерес, влкаст што се обидува да подржави делови кои не смеат да бидат етатизирани. Бирократизирањето на тие односи во вториот случај е гола редукција на слободното здружување и изразување на демократски орнамент во еден суштински недемократски амбиент.  Значи, стратегијата мора да остави простор  надвор од бирократизираниот, дрвен, институционализиран манир за неформалното изразување и здружување, да отстрани секаква можност за арбитрерно селектирање на организации, да воспостави максимална транспарентост и отвореност во финасирањето и да нотира дека политикат не се исцрпува со носењето на одлуките од страна на централните и локалните власти туку напротив, да ја охрабри критиката и јавното преиспитување на одлуките.

Дека македонскиот политички мејнстрим е далеку од разбирањето на демократското уредување сведочи и првиот случај со корпусот на закони поврзани со медиумските слободи.  Во здружена параноична акција на политичкиот дел од власта и бирократијата по минестерствата изработен е еден закон што регулира престој на странски новинари, растурање на странски печат и слични неповолни влијанија од големио непријателски свет надвор. И повторно имаме фарсично пресликување на менталната матрица на еден затворен паланечки дух, тотално несовремен со амбицја дда регулира и да бирократизира се што може да дофати. Така, нешто што би требало да е предмет на акредитација заради чисто административни причини (на пример да се легитимира новинарот кога следи пресс конференции на влада или на државни органи за да може да влезе во одредена зграда) се претвора во дозвола за работа за која одлучува ни помалку ни повеќе туку министер за надворешни работи и за чие добивање ви треба процедура која трае 7 дена. Може да се каже дека ова е дури и лесна опција затоа што најверојатно опцијата со претходен параф од министерот за внатрешни работи предолго ќе трае, затоа што министерот е зафатен со преговори со нивинарите за нивните слободи (апсурд од планетарни размери).  Така се добива комично парче регулатива што се занимава со ЦД-а, книги и слични работи што може да ги внесе новинарот во земјава и бурлеската станува комплетна затоа што почнува да наликува на упатството за туристи на официјалната страна на Северна Кореја (единствена патем) каде експлицитно се вели – ако сте новинар или американски државјанин не барајте виза – нема да ја добиете. Разликата е во нијанси, приниципот е тој. Таквиот резултат секогаш е извесен кога бирократи сами прават закон за нешто што не го разбираат. Тие разбираат процедури и точка. Тие разбираат рокови, печати, потврди, документи и така натаму. Тој дух се пресликува во пишувањето на законите во функција на олеснување на администирањето од страна на конретната бирократија што тоа треба да го прави, а не во легитимната потреба за уредување на таа сфера. Или поедноставно – кога бирократијата пишува закон гледа себе си да си го олесни работењето и да го прилагоди светот на себе, наместо таа да се прилагоди на светот и да смени нешто од начинот на кој што функционира. Ете го повторно прокрустовиот кревет на биркратизираниот ум кој наместо да администрира – ја гуши реалноста. Затоа македонските закони се такви какви што се. Затоа вреди да се размисли да и се одземе правото на администрацијата да предлага закони под владина палка во парламентот. Контролната улога на политиката тука, односно на министрите и на парламентот речиси и да не постои – затоа што – 1) Политичката амбиција да се биде министер не се поклопува ниту со знаењето на областа со која што се министерува, ниту пак со кохеренетен политички поглед на светот (на пример либерал или конзервативец или социјал демократ) за да може да ја насочи работата на бирократите во одреден правец кој што има оправдување во политичкото, а не во бирократското. 2) Сопствената несигурност и неспособност да се соочи со реалноста на една одредена сфера комбинирана со инертноста се компензира со процедури што би требало да ги заштитат од реалниот свет, кој види чудо се менува постојано и функционира по некои поинакви правила.  Така процведурите стануваат процедури сами за себе – Опсесивно компулзивно растројство на државниот апарат кој одбива, еве веќе 20 години да се соочи со реалните потреби на општеството.

Вториот случај е исто така ноторно антидемократски – упорното колебање од декриминализација на клеветата и аргументите против таа декриминализација покажуваат неверојанто неразбирање на принципите на слободното изразување.  Така, јавниот обвинител Шврговски на една тркалезна маса ќе изјави дека е против декриминализацијата затоа што не сме биле доволно еволуирани да ја издржиме таа операција. Не сме доволно еволуирани да бидеме слободни, да се тужиме меѓу себе, без државата да има удел во тоа наше дејствие. Она што Шврговски го кажува всушност е повторно етатистичко – бирократскиот страв дека нешто ќе избега од процедурите на кои што сме навикнале и затоа е најдобро да се замрзне сегашната состојба. Каква слобода какви бакрачи… И црнците во Америка не беа доволно еволуирани за да бидат слободни според тамошните расисти. Да не ја пресраскажувам овде сега целата дискусија околу декриминализацијата на клеветата која на моменти заминува во асурдно мантрање “за заштита на правото на чест и углед на поединицот“, ќе кажам само едно – демократскиот стандард е јасен – се работи за две спротивставени права – Право на слободно изразување и право на добра репутација, при тоа правото на слободно изразување има предимство особено ако се работи за јавни личности, вршители на јавни функции или пак овозможува дебата што е неопходна за функционирањето на едно демократско општество. Од тука, клевета и навреда може да се процесира ако и само ако се работи за чиста малициозност со намера да се наштети на поединецот или тој да се дисквалификува од јавна сцена со изнесување на невистини или навреди. Јасно? Појасно не може да биде. И кај запнува работава? Има нешто што е развиено од судот за човекови права, а потоа прифатено од речиси сите судови во демократиите во светов (и латиноамиричките патем) што се вика тродолен тест. Е тој троделен тест во својот трет дел бара од судијата да процени дали делото е во функција на јавниот интерес (дебата, јавна критика за злоупотреба на положба и сл.) и во однос на тоа да ја прифати тужабат или да  ја отфрли. И тука настанува бирократскиот циркус – влетува фактор одговорност за сопствена проценка и образложени на проценката од страна на судијата. Е тоа е bridge too far, за нашава бирократска свест која попрво би ризикувал демократија од секојдневен комодитет. Замислете – се бара од судијата да суди бе! И што размислува бирократот – „ако овде направиме преседан, ова нема да запре и нашето удобно живуркање е загрозено“, а што политичарот „чекај да видиме, одговрност на новинарите, свест ова, она„. Исфрлени се на тотално непознат терен. Не признаваат дека абер немаат од тоа што го зборуваат туку тоа го маскираат со фрази за “принципи“ чија единствена цел е да се избегне било каква одлука.  Случајот доаѓа до перверзија кога најтужениот медиумски работник, јавно, од теливизиски екран и мачка очи на јавноста оти тоа било фаворизирање на новинарите и дека ете, тој бил за еднаквост. Еднаквост, која сега од процедурални причини му овозможува да си игра со судскиот систем како ќе му прдне, а од телевизиски екран да прави медиумски отстрел исто така на кого ќе му текне. Перверзија? Не. Систем.

Третиот закон е исто такво закасување на преголем залак. Се амбицирала државата да ги регулира медиумите до ситни цревца. До односите внатре во редакциите. Аргуметите се „Печатот не бил регулиран, интернет порталите не биле регулирани„ и сега ајде ќе ги регулираме – ама лајт. Тоа лајт е исто како цигара лајт – има помалку никотин и катран ама честичките се пофини и пофино ви се лепат на плуќа. Значи во овој момент нема одговор што би се регулирало и на каков начин. Има некој сомнамбулен концепт кој меша економска регулација со медиумска регулација, ама тоа е една таква каша што никому не му е јасно што ќе биде тоа. Но. Бирократијата вели – ништо нема да остане без регулација, па макар и да е лоша. А секогаш кога регулирате само за да регулирате влегувате во бирократски ларпуралртизам и без исклучок – регулацијата е лоша.

А слободата?

Поднесете уплатница со уплатени 150 денари на буџет на Р.Македонија и молба на Илинденска бб ќе го разгледаме вашето барање. Молк на администрација значи дека нема да ви биде одобрено!

Верувајќи во слободата на изразување, вклучително и во слободата на вероисповест јас лично ја отстранив одредбата од стариот закон за радиодифузија дека верските заедници не можат да имаат електронски медиуми. Впрочем, апсолутно е неважно дали двете најголеми невладини организации во државава МПЦ и ИВЗ ќе имаат медиум или не.  Дали на тој медиум ќе се шетаат оџи и попови и каква ќе им биде програмската шема, дали имало такви телевизии во Романија или пак во Грција. Целата таа аргументација е шутрачка, како што е шутрачка секоја друга споредба од таков тип, на пример дека царината во Финска е организирана како таа во Македонија.  Во друго е проблемот. Ако МПЦ и ИВЗ сакаат да имаат медиум, треба да го имаат затоа што нивната желба (?) треба да се гледа од две базични начела врз кој се базира цивилизацијата – слобода на изразување и слобода на вероисповест. Толку! Точка! Случајот е завршен.  Е завршен е, ама и не е! Завршен е за МПЦ и ИВЗ и нивното право, но се отвораат две прашања што се очајно битни,  а за кои тие не верувам дека се свесни. Впрочем не мора ни да бидат а се поврзани со начинот на кој што функционира Советот за радиодифузија и второ со општата беда на македонското социјално миље. Двете прашања поврзани во едно гласат: “ Зарем само верските содржини претставуваат специфични потреби на одредени целни групи во оваа држава?“

Образовни, културни и други установи и здруженија на граѓани и фондации можат да основаат  непрофитна радиодифузна установа со цел за да се задоволат потребите и интересите на специфични целни групи. – Вели законот во член 10.

Ајде сега конкретните прашања – По кој критериум СРД одлучува за доделување на дозвола за непрофитно вршење на радиодифузна дејност? Дали СРД распишал конкурс или повикал на консултација со наведените организации од членот 10 па утврдил дека баш студентските радија и верските ТВ се тоа што е потребно во етерот, а не да речеме радио станица на која ќе се чита финска поезија или не дај боже некој пандан на некогашната трета програма на радио Скопје на која до зла бога ќе се читаат докторските дисертации на нашите професори или пак да му се додели канал на Македонското астрономско друштво за да ни популаризира наука (боже пази од таква работа). Значи прашањето е едноставно – не е проблемот дали МПЦ и ИВЗ ќе добијат ТВ туку кој и како проценува дека токму тие, а не овие другиве ќе добијат свој медиум.  Целиот концепт на непрофитни медиуми се первертира заради недостиг на процедури. Значи, пaзете сега – Советот ќе распише конкурс за верски ТВ што овие две невладини организации од старт ќе го добијат.  Јас сега имам тука уште едно глупо прашање – Ако веќе се зане дека тие ќе го добијат – чуму бе конкурс море легалисти? Да беше конкурсот на пример 2 фреквенции за непрофитни ТВ станици што ќе ги задоволат специфичните потреби на публиката од областа на – културата, верата, образованието, науката, плетењето, гледањето во кафе, направи сам и други хоби активности, пеки. Ама вака?  Патем, ако дури и аргументацијата дека верски ТВ и се потребни на Македонија тогаш откај им паметот дека тоа треба да бидат само две?  Зошто не три или пет или сто пет? Зошто да речеме православните и муслиманите имаат повластен статус пред католиците, протестантите, будистите (па макар биле тројца во цела Македонија, што и тоа како спаѓа во дефиницијата на специфични целни групи), хиндуистите, џедаите, култот на весталките и ах да – атеистите и агностиците? Што е СРД? Никејски собор или регулаторно тело што треба да води сметка за општествениот интерес?

Но, нејсе на СРД не му е прв пат да игра со обележени карти и однапред да се знае исходот на “законската процедура“ што ја спроведува.  Ние што ја следиме радиодифузијата многу добро знаеме кој ќе биде следниот претседател, знаевме дека сегашниов ќе го наследи претходниот, знаевме кои телевизии ќе добијат сателитска лиценца. Се е познато однапред. Картите се обележени а СРД е само гласачката машина која на тоа му дава легалитет – “да биде се по закон“, при тоа газејќи го токму духот на законот, кој патем биди речено, беше поздравен како еден од најсовремените и најлибералните во Европа.  Е, беше, ама пустото – џабе ти е и систем што треба да ти овозможи слобода кога со сила сакаш да бидеш роб.  Така законот стана самопослуга од која оној што има најмногу пари изнесе најмногу роба, а СРД од регулатор се претвори во теткица што наплаќа на каса.

Во такви услови, а во пресрет на донесување на нов Закон за медиуми го молам надлежното министерство да го укине Советот за радиодифузија. Доста се заебававме, и онака изгуби смисла. Не бев ни свесен колку бевме во право со Виктор Грозданов, за време на првата конститутивна седница на СРД испративме гајдаџија под прозорците на Советот, со гајда да ги тажи новите советници.  Од гајда – стигнаа до опело. Само опелото овој пат ќе им го отпеат тие самите на сите цивилизирани норми и принципи.  А на МПЦ(ТВ) и на ИВЗ(ТВ) им посакувам успешна работа, и ве молам воздржете се ако не бев доволно јасен, текстов се однесува на СРД.